Gids
Een bank kiezen
De vier dingen onder de stof die bepalen of een bank over tien jaar nog goed is, de maten die meer zeggen dan de lengte, en hoe je nagaat of hij binnenkomt.
Een bank is voor de meeste mensen het duurste wat ze voor een kamer kopen, en het lastigst om in een winkel te beoordelen, want alles wat bepaalt of hij over tien jaar nog goed is, zit onder de stof. Je kunt in een showroom op twee banken zitten die precies hetzelfde aanvoelen, en de ene is na drie jaar plat en doorgezakt.
De vragen die het stellen waard zijn, gaan dus niet over de kleur.
Het frame
Dit is wat niemand ziet en waar alles op rust.
Je wilt kamergedroogd hardhout, verbonden met deuvels, schroeven en lijm, en meestal met hoekblokjes. Kamergedroogd telt, want hout dat nog vocht bevat, krimpt als het opdroogt in een warm huis, en een krimpend frame zet elke verbinding erin los.
Wat je niet wilt, is spaanplaat, of een frame van zachthout dat met nietjes in elkaar zit. Dat gaat een tijdje goed en dan niet meer, en een gebroken frame is niet meer rendabel te repareren.
Winkels met goede frames vertellen dat, meestal in de productomschrijving en vaak met trots. Winkels die helemaal niets over het frame zeggen, verzwijgen meestal geen goed nieuws.
De vering
Tussen het frame en de kussens zit iets wat je draagt. Ruwweg van beter naar minder:
- Met de hand geknoopte veren. Spiraalveren die met de hand in acht richtingen worden vastgeknoopt. De traditionele methode, het comfortabelst, het duurst, en steeds zeldzamer.
- Golfveren, ook wel nosagveren. S-vormige stalen draden van voor naar achter. De standaard bij de meeste fatsoenlijke banken en prima in orde.
- Singels. Elastische banden. Licht en goedkoop, en het eerste wat gaat doorhangen. Prima op een kleine bank die je af en toe gebruikt, minder op de bank waar je elke avond op zit.
Staat het er niet bij, dan zijn het meestal singels.
De kussens
Grofweg drie opties, en de verschillen zie je pas na jaren, niet in de winkel.
Alleen schuim houdt zijn vorm eindeloos en wordt nooit zachter. Het gaat om de dichtheid, en die staat er zelden bij; een handige graadmeter is het gewicht, want een licht kussen heeft een lage dichtheid.
Alleen veren of dons zit het lekkerst en moet je elke dag opschudden. Sla je een week over, dan ziet hij eruit alsof er al jaren niemand meer van gehouden heeft.
Een kern van schuim met veren eromheen is het compromis dat bijna elke goede bank nu gebruikt, en het compromis dat ik zou kiezen. Hij houdt zijn randen en geeft toch mee als je gaat zitten.
Rugkussens zijn meestal gevuld met vezels, en die worden plat. Kussens met een rits die je open kunt maken en kunt bijvullen, zijn het zoeken waard.
De maten die er echt toe doen
Iedereen meet de totale lengte. Dat is hier het minst belangrijke getal.
- Zitdiepte, van de voorrand tot het rugkussen. 55 tot 60 cm om te zitten, meer om te hangen. Dit bepaalt meer dan wat ook hoe de bank aanvoelt.
- Zithoogte, van de vloer tot de bovenkant van het zitkussen. Rond 42 tot 45 cm past bij de meeste mensen. Lager is lastiger om uit op te staan, hoger voelt als een bankje.
- Hoogte van de rug. Of je hoofd steun heeft of niet, en of de bank het zicht door een kamer blokkeert. Een lage rug maakt een kleine kamer groter en een lange avond minder comfortabel.
- De armleuningen. Twee banken van dezelfde breedte kunnen 30 cm verschillen in bruikbare zitruimte, omdat brede ronde armleuningen die opeten. Lig je graag op een bank, dan telt de hoogte van de armleuning meer dan hoe hij eruitziet.
Ga er in de winkel echt op zitten. Niet op het randje, zoals iedereen doet. Leun achterover, voeten op de grond, een paar minuten.
De stof
Twee getallen en één gewoonte.
De slijtvastheid, in Europa meestal in Martindale, zegt hoe de stof slijtage doorstaat: 20.000 of meer is prima thuis, 30.000 of meer is ruim voldoende. Het zegt niets over pluizen, verbleken of watervlekken, dus vraag daar apart naar als de stof licht is of de kamer zonnig.
Afneembare hoezen maken van een onomkeerbare keuze een vervangbaar onderdeel. Heb je dieren of kinderen, of wil je de bank lang houden, betaal er dan voor, en kijk of ze wasbaar zijn of alleen chemisch te reinigen.
De gewoonte: vraag stofstalen aan en laat ze een week in de kamer liggen. De kleur van een stof onder showroomlicht is niet de kleur in jouw woonkamer in februari.
Meet de route voordat je bestelt
De meest vermijdbare ramp bij meubels. Een bank die niet past, gaat terug in de bus, en de bezorgkosten niet.
Meet het smalste punt van de hele route naar binnen, en onthoud dat de krappe plek bijna nooit de voordeur is. Het is de bocht boven aan de trap, de hoek in de gang, de lift. Een bank gaat op zijn kant door een deuropening, dus vergelijk de deuropening met de diepte en hoogte van de bank, niet met de lengte.
Stel de winkel dan drie vragen: wat zijn de verpakte maten, kunnen de poten eraf, en kunnen de armleuningen los. Een bank die uit elkaar kan, komt bijna overal. Een die dat niet kan, komt misschien je trap niet op, en dat wil je weten voordat hij gemaakt wordt.
Waar ik geld aan zou uitgeven, in volgorde
Is het budget niet genoeg voor alles: eerst het frame, dan de vering, dan de vulling van de kussens, dan de stof. Dat is de omgekeerde volgorde van hoe ze je gepresenteerd worden, en het is de volgorde waarin ze het begeven.
Veelgestelde vragen
- Hoe diep moet een bank zijn?
- De zitdiepte, gemeten van de voorrand tot de voorkant van het rugkussen, is het getal dat bepaalt hoe hij zit. Rond 55 tot 60 cm past bij de meeste mensen die rechtop zitten met hun voeten op de grond. Boven ongeveer 65 cm kom je in hangstand, heerlijk bij een film en ongemakkelijk bij een gesprek, en kleinere mensen hebben dan een kussen in hun rug nodig om de leuning überhaupt te raken.
- Wat is een Martindale-score en welk getal heb ik nodig?
- Het geeft aan hoeveel schuurrondes een stof doorstaat in een slijttest voordat hij het begeeft. Voor een bank in een gewoon huishouden is 20.000 of meer prima en 30.000 of meer ruim voldoende. Veel hogere getallen zijn bedoeld voor kantoren en horeca. Het meet alleen slijtage, dus het zegt niets over pluizen, verbleken in de zon of vlekken van water.
- Zijn kussens met veren het waard?
- Ze zitten het lekkerst en kosten het meeste werk. Een kern van schuim met veren eromheen is het gebruikelijke compromis en degene die ik zou kiezen: hij houdt zijn vorm en geeft toch mee. Kussens van alleen veren moet je elke dag opschudden, anders zien ze er ingezakt uit, en kussens van alleen schuim houden hun vorm maar worden nooit echt zacht.
- Komt hij door mijn deur?
- Meet het smalste punt van de hele route, niet de deuropening. De krappe plek is meestal een bocht boven aan de trap of een hoek in een gang. Vergelijk die met de diepte en de hoogte van de bank, want een bank gaat op zijn kant door een deur. Vraag de winkel naar de verpakte maten, of de poten eraf kunnen en of de armleuningen los kunnen, en vraag het voordat je bestelt, niet erna.
- Hoe lang gaat een bank mee?
- Een frame van kamergedroogd hardhout met vering hoort vijftien tot twintig jaar mee te gaan, en de kussens en de stof geven het ruim eerder op dan het frame, en zo hoort het. Een geniet frame van zachthout of spaanplaat haalt met moeite vijf jaar. Daarom is het frame het vragen waard, ook al zie je het nooit.
- Zijn afneembare hoezen de meerprijs waard?
- Ja, als je kinderen of dieren hebt of hem lang wilt houden. De stof wordt dan geen blijvende keuze maar een vervangbaar onderdeel, en gemorst is een wasje in plaats van een ramp. Kijk of de hoezen wasbaar zijn of alleen chemisch te reinigen, want dat laatste haalt stilletjes het meeste voordeel weg.